Veel oorlogsslachtoffers zijn met naam en toenaam bekend. Hun nabestaanden weten wat er met hen gebeurd is en waar ze begraven zijn. Die kennis is hen vaak tot troost. Ze hebben een plek waar ze met hun verdriet heen kunnen.

Er zijn ook oorlogsslachtoffers, waarvan mag worden aangenomen dat ze zijn overleden, maar waarvan dat nooit is aangetoond. Ze staan te boek als vermist. Voor nabestaanden is dat een dubbel leed. Je ziet je geliefde nooit weer, maar waar is hij/zij dan gebleven? Wat is er met hem/haar gebeurd?

Tot op de dag van vandaag worden oorlogsslachtoffers alsnog geïdentificeerd. Een speciale afdeling van het Ministerie van Defensie werkt daaraan. Dat de identificatietechnieken (vooral DNA-technieken) door de jaren heen steeds beter worden, helpt daarbij.

In het voorjaar van 2025 werd Dick de Veer geïdentificeerd, jaren nadat zijn nicht, Jolanda Glimmerveen daartoe DNA had afgestaan. Hoewel haar opa, oma, ooms en tantes het niet meer hebben kunnen meemaken, is dat voor de familie toch een troost.

“Dick (Dirk Frederik, geboren op 1 augustus 1922) was de oudere broer van mijn moeder”, vertelt Jolanda Glimmerveen. “Hij had nog twee zussen boven hem. Mijn opa was marineofficier, ook in Nederlands Indië. Oma en enkele van haar kinderen en kleinkinderen hebben tijdens de oorlog in een Jappenkamp gezeten.

Dick zat in de oorlog in Nederland. Mijn vader was al met hem bevriend voordat hij met mijn moeder trouwde. Toen de Duitsers Rotterdam betraden wilden ze alle jonge mannen gevangen nemen, maar mijn vader en oom Dick wisten te ontkomen. Dick heeft enkele keren geprobeerd om naar Engeland te gaan om tegen de Duitsers te vechten. Bij zijn laatste poging werd hij op 24 december 1944 gearresteerd toen hij probeerde om in het al bevrijde Noord Brabant te komen.

We weten dat hij een kwetsuur aan zijn voet had en een bloedvergiftiging. Hij is daarvoor in het ziekenhuis geweest. Maar uiteindelijk is hij naar de Scheveningse strafgevangenis gebracht, het Oranjehotel. Op 2 februari 1945 is hij op de Waalsdorpervlakte bij Wassenaar doorgeschoten. Zijn lichaam werd in een massagraf begraven. Naamloos. Het Nazigespuis had nog niet het fatsoen om de familie te informeren.”

Toen het gezin De Veer na de oorlog weer in Nederland was, werd er uiteraard naar Dick gezocht. Aanvankelijk was er nog hoop dat hij nog leefde maar later werd er rekening mee gehouden dat hij de oorlog niet had overleefd. De familie dacht dat hij een bevroren voet had gehad en dus werd er ook gezocht naar iemand van wie de voet was afgezet of die anderszins zichtbare afwijkingen aan een voet had.

“Opa heeft hemel en aarde bewogen om uit te vinden waar hij was. Hij liet flyers drukken en zette artikelen in de krant. Oma is nog in 1947 geïnterviewd om aandacht te vragen voor haar zoon. Misschien wel het allerergste was de onzekerheid over zijn lot, de vergeefsheid van alles wat ze probeerden. Dat peilloze verdriet, dat bleef ook toen er lang de acceptatie was dat hij niet meer leefde. Helaas heeft niemand van de generatie van opa en oma en van oom Dick mogen meemaken dat hij werd gevonden.

Opa had het Jappenkamp overleefd en was nu tevergeefs bezig om zijn vermiste zoon op te sporen. Het vrat aan hem. Twee jaar na de oorlog overleed hij. Aan een gebroken hart, heb ik begrepen. Ik ben van ver na de oorlog dus ik heb hem nooit gekend.”

In de oorlog had Dick de Veer zijn keus gemaakt. Hij was anti-Duits. Hij wilde terugvechten. Of hij in het verzet heeft gezeten, weten we niet. Wel weten we van zijn pogingen om naar Engeland te gaan. Het feit dat hij in het Oranjehotel gevangen werd gezet, wijst erop dat de Duitsers vonden dat hij een zwaar vergrijp had gepleegd. Het verhaal gaat dat hij door een SD-er van Rotterdam naar Scheveningen was gebracht, dat hij daar moest aansterken en dat hij dan voor de Arbeitseinsatz naar Duitsland moest. Die SD-er had gezegd Dick zou moeten vertellen langs welke route hij naar Engeland wilde. Dat zou hem het leven redden. Maar dat bleek een apenkoolverhaal. De Duitsers zagen hem nu juist aan voor een spion, die ze maar snel moesten doodschieten.

In zijn ouderlijk gezin was hij geliefd. Ze waren dol op hem. Hij werkte bij de Belastingdienst, maar de oorlog verstoorde elk plan dat hij maar had kunnen hebben. Hij stierf voor het vuurpeloton. Hij werd naamloos begraven in een massagraf. Hij kwam naamloos terecht in het Ereveld Loenen.

“Een aantal jaren geleden hoorde ik van de mogelijkheid om oorlogsslachtoffers zoveel jaren later alsnog te identificeren. Daartoe heb ik toen DNA afgestaan. Pas in het voorjaar van 2025 kreeg ik bericht, dat hij was geïdentificeerd. Het geeft mij een goed gevoel dat hij alsnog is gevonden. Ik heb het in gedachten aan mijn overleden moeder verteld omdat ik weet hoeveel verdriet ze er van heeft gehad. Er komt een steen voor Dirk Frederik de Veer en als die wordt onthuld ben ik daar bij.”

Dick de Veer is gestorven omdat hij niet wilde accepteren dat zijn land was bezet door een crimineel regime. Dat kostte hem zijn leven. De Nazi’s hadden hem voor eeuwig naamloos willen maken maar dat is hen niet gelukt. Dick de Veer heeft een naam. Voor eeuwig. En de wereld mag het weten.